Kanada ve İskandinav ülkeleri ABD’ye karşı yeni Arktik ittifakı kuruyor

Reuters’a konuşan Kanadalı ve İskandinav yetkililer, Trump yönetiminin agresif söylemlerinin Arktik ülkelerini ortak hareket etmeye zorladığını belirtti. Kanada’nın yıllardır Arktik bölgelerde faaliyet gösteren "Canadian Rangers" adlı rezerv gücü, şimdi Grönland için örnek model haline geliyor. Grönland ve Danimarka’nın, Kanada’dan kendi yerel Arktik savunma gücünü kurmak için destek aldığı ifade edildi.

Kanadalı Arktik uzmanı Whitney Lackenbauer, Beyaz Saray’dan gelen açıklamaların bölgede ABD’ye duyulan güveni ciddi şekilde sarstığını söyledi. Lackenbauer "Arktik toplumlarının ABD gelip bizi kurtarmalı anlayışına ihtiyacı olmadığı düşüncesi hız kazandı." dedi.

Kanada Başbakanı Mark Carney’nin de ABD’ye bağımlılığı azaltmak amacıyla Danimarka, Norveç, Finlandiya ve İsveç gibi ülkelerle savunma iş birliklerini artırdığı kaydedildi. Ottawa yönetimi, Washington’un artık güvenilir bir ortak olarak görülmediği görüşünü açık şekilde dillendiriyor.

Mart ayında Kanada ile beş Kuzey Avrupa ülkesi arasında savunma üretimi, askeri tedarik ve siber güvenlik alanlarında kapsamlı iş birliği anlaşmaları imzalandı. Kanada ayrıca Şubat ayında Grönland’ın başkenti Nuuk’ta yeni bir konsolosluk açarak bölgedeki diplomatik varlığını güçlendirdi.

Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, Kanada ile düzenlenen zirvede "Yeni bir dünya düzeni inşa etmek zorundayız." ifadelerini kullanırken, bu açıklama Batı ittifakı içinde ABD’ye yönelik artan rahatsızlığın göstergesi olarak yorumlandı.

Öte yandan uzmanlar, Washington’un baskıcı politikalarının Arktik’te yeni bir jeopolitik kırılmaya sebep olduğunu belirtiyor. İklim değişikliğiyle birlikte stratejik önemi artan bölgede Rusya’nın askeri varlığını genişletmesi ve Çin’in ekonomik nüfuzunu artırması, ABD’nin agresif yaklaşımının müttefiklerini dahi alternatif arayışına ittiği değerlendirmelerine yol açtı.

Kanadalı yetkililer, geçmişte ciddi bir Arktik krizinde ilk olarak ABD’ye başvurduklarını ancak artık Danimarka ve diğer kuzey ülkeleriyle doğrudan koordinasyon kurduklarını ifade ediyor. Bir Kanada Sahil Güvenlik yetkilisi "Kaynakları güneyden yardım beklemek yerine birbirimizle paylaşmak daha mantıklı." diyerek ABD’ye olan mesafenin büyüdüğünü ortaya koydu. (İLKHA)